यस बारे

नेपाल गौरव यात्रा ( प्राइड परेड ) को वेबसाइटमा स्वागत छ । यो नेपालमा आयोजना भएको पहिलो गौरव यात्रा हो । हामीले सन् २०१९ बाट सुरु गर्यौँ । यस ऐतिहासिक क्षणलाई सम्भव बनाउन क्वयेर युथ ग्रुप र क्वयेर अधिकार समूह जुटेका थिए ।

नेपालमा क्वयेर ( लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसङ्ख्यक ) विषगत विभिन्न कार्यक्रम तथा र्यालिहरू आयोजना गरिन्थ्यो । ‘गौरव यात्रा’ नै भने कहिल्यै आयोजना नगरिएको हुँदा अन्तर्राष्ट्रिय गौरव महिना ( प्राइड मन्थ ) जूनको उपलक्षमा हामीहरू जुटेर जून २९ तारिखका दिन स्टोनवाल विद्रोहको पचासौँ जयन्तीको भोली पल्ट गौरव यात्राको आयोजना गर्यौँ ।

त्यसपछी हरेक वर्ष जून महिनाको दोस्रो शनिबार गौरव दिवस (प्राइड डे) घोषणा भएको थियो ।

यो गौरव यात्रा के हो ?

१. देशको पहिलो गौरव यात्रा । क्वयेर विषयगत विभिन्न कार्यक्रम तथा र्यालिहरू विगतमा आयोजना गरिएको भएतापनि ‘गौरव यात्रा’कै रूपमा यो पहिलो हो ।
२. पूर्ण रूपमा युवा नेतृत्व । २५ वर्ष भन्दा मुनीका युवाहरूले आयोजना गरेको । हामी गैर-युवा नेतृत्व भएको संघ संस्थाको युवा विभाव वा युवा समूह होइनौँ ।
३. यस कार्यक्रमका निम्ति हामी रकम आफै जुटाउँछौँ र कुनै अन्तर्राष्ट्रिय दाता वा कर्पोरेटबाट आर्थिक सहयोग लिँदैनौँ ।
४. अङ्ग्रेजी भाषामा LGBT भनिने सांक्षेप्तीकरण भन्दा पनि पर । अर्थात् LGBTI : समयौनिक महिला, समयौनिक पुरुष, द्वयौनिक, पारलिङ्गी र अन्तर्लिङ्गी मात्र नभएर हामी पूरै ‘क्वयेर विविधता’ (Queer diversity) लाई नै समेट्छौँ । हामी क्वयेर (Queer) भन्ने शब्दबाट हाम्रो समाजले नस्वीकारेका विविध यौन विशेषताहरू, लैङ्गिक पहिचानहरू र यौन अभिमुखिकरणहरूलाई समेट्ने समष्टिगत छाता शब्दको रूपमा परिचित गराउँछौँ । सन् २०१९ मा लैङ्गिक तथा यौनिक पहिचानका २० वटा जति विभिन्न शब्दवालीहरू नेपाली र अङ्ग्रेजी भाषाहरूमा ठूलो ब्यानर बनाएर परिचित गराएका थियौँ ।
५. अन्तर्वर्गियता हाम्रो मूल मर्म हो ।
६. सन् २०२० देखि हामी सांकेतिक भाषा अनुवादी पनि राख्दैछौँ र हामीले गौरव यात्रा आयोजना गर्ने स्थानहरू निर्णय गर्दा अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूलाई पहुँच हुने प्रकारको स्थान छान्छौँ ।
७. हामी बहुभाषी, बहुसांस्कृतिक र विविध छौँ । सन् २०१९ को गौरव यात्रामा हाम्रो आयोजना स्थल माइतीघर मण्डलाको मौलिक नाम ‘फिब्वःख्यः’लाई पुनःदाबी गरी प्रयोग गर्यौँ र हामी यसरी नै इतिहासमा मेटिन खोजिएका गौरव यात्राको आयोजना स्थलका मौलिक नामहरूलाई पुनःदाबी गरी प्रयोग गर्छौं । हाम्रो ब्यानरहरू अङ्ग्रेजी, नेपाली, नेपालभाषा र तामाङ भाषामा छापिए र हामी यसलाई अझै बढाउँदै र समावेश गर्दै लानेछौँ ।

यो गौरव यात्रा के होइन ?

१. यो Gay Pride, LGBTI Pride, Third Gender March वा समलिङ्गी/तेस्रोलिङ्गी र्यालि होइन । यी शब्दवालीहरूले मिडियामा वर्चस्व जमाएको हुनाले सन् २०१९ मा धेरै मिडियाले यही शब्दहरू प्रयोग गरेर रिपोर्टिङ गरेका थिए । हामी क्वयेर गौरव यात्रा ( Queer Pride Parade ) हौँ । हामी संवैधानिक भाषासँग मेल खान ‘लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसङ्ख्यक’ भन्ने शब्द पनि प्रयोग गर्छौँ । तर हामी ‘क्वयेर’ शब्द नै प्रयोग गर्न रुचाउँछौँ । यदि ‘क्वयेर’ शब्द प्रख्यात शब्द होइन भने मानिसहरूलाई ज्ञात बनाउनका निम्ति समाचारको छेउमा यसको अर्थ व्याख्या गर्ने बाकस जस्तै उल्लेख गर्नुहोला । तर शब्द प्रख्यात नहुँदैमा गलत अर्थ लगाउनु मिल्दैन ।
यो Gay Pride Parade होइन, किनभने Gay भन्नाले समयौनिक पुरुष भन्ने चिनिन्छ । समयौनिक पुरुषहरू क्वयेर विविधता अन्तर्गत त पर्छन् तर समयौनिक पुरुषहरूले सम्पूर्ण क्वयेर विविधताको प्रतिनिधित्व गर्दैन । त्यसै गरी तेस्रोलिङ्गी व्यक्तिहरू पनि क्वयेर विविधता अन्तर्गत नै पर्छन् तर तेस्रोलिङ्गी व्यक्तिहरूले सम्पूर्ण विविधतालाई प्रतिनिधित्व गर्दैन । LGBTI Pride नभन्नुको कारण यसले केवल समयौनिक महिला, समयौनिक पुरुष, द्वयौनिक, पारलिङ्गी र अन्तर्लिङ्गी व्यक्तिहरूलाई समेट्छ तर अयौनिक, सर्वयौनिक, गौरानुरूपलिङ्गी, द्रवलिङ्गी, लैङ्गिक क्वयेर, इत्यादी विविधतालाई समेट्दैन ।

हामीले आयोजना गर्ने केही अरु गौरव यात्राहरू

१. क्षेत्रीय गौरव यात्रा ( हाल छलफलमा रहेको )
२. अन्तर्वर्गिय गौरव यात्रा

सामाजिक संजालमा प्रयोग गर्ने ह्यास्ट्याग : #गौरबयात्रा #NepalPrideParade #NPP(साल) : जस्तै सन् २०२०को लागि #NPP2020